نتایج جستجو برای: عقل فرونگر
تعداد نتایج: 6304 فیلتر نتایج به سال:
علی اله بداشتی* چکیده متکلمان مسلمان درباره حد و مرز عقل بشری در شناخت حقایق فرا طبیعی دین دیدگاه های گوناگون دارند. برخی مانند معتزله به شدت عقل محورند و برخی مانند سلفیه عقل گریز ولی سنت محورند و گروهی دیگر مانند اشاعره که طیف گسترده ای از متکلمان را در خود جای داده اند دو گروه اند که برخی حدود دخالت عقل در فهم حقایق دین را مضیّق و برخی دیگر موسّع می دانند. متکلمان امامیه عقل و نقل را...
هدف:هدف این نوشتار، تطبیق و بررسی نسبت عقل و دین از دیدگاه آیتالله جوادی آملی و برتراند راسل بود و با تکیه بر آرای آیتالله جوادی آملی دیدگاههای راسل نقد و ارزیابی شد. روش: روش این مقاله، کتابخانهای بود و با تحلیل دادهها از آثار استاد جوادی آملی و راسل انجام شد. یافتهها: راسل عقل را متعارض با دین معرفی کرد و نگاهی تاریخگرایانه در رابطه عقل و دین داشت؛ اما آیتالله جوادی آملی عقل و دین ر...
در پژوهش یک مکتب عرفانی، نظیر مکتب عرفانی محی الدین بن عربی و جلال الدین محمد بلخی، شاید مهم ترین مسئله – و یا یکی از مهم ترین مسائل- مبحث استدلال باشد؛ چرا که برخی از صاحب نظران بر این باور هستند که آن دو عارف در آثار خود با عقل و استدلال به مبارزه برخاسته اند و این در حالی است که قرآن کریم و همچنین سنت نبوی(ص) جایگاه رفیعی را برای استدلال قائل اند و در موارد فراوانی، انسان را به تفکر، تعقل و ...
تبیین و تحلیل سیر تطبیقی مبانی و اندیشههای عقلستیزی و عقل گرایی در سنایی (حدیقه) و مولانا (مثنوی)
چکیده در این پژوهش، مبانی و اندیشههای عقلگرایی و عقلگریزی در طی قرون ابتدایی اسلام، قرن اول تا قرن هفتم هجری، تحلیل و بررسی شده است. اما از آنجا که بررسی این اندیشهها منوط به دانستن عقاید فرقههای کلامی صدر اسلام و پس از آن، میباشد، لذا شرحی از عقاید مهمترین فرقههای کلامی خردگرا و خردگریز در این رساله لحاظ شده است. سپس با توجه به تأثیری که سنایی شاعر قرن پنجم و ششم، و مولانا شاعر قرن هفت...
این پژوهش معنا و کارکرد عقل را از دیدگاه فیض کاشانی و مجلسی مورد بررسی قرار میدهد. پرداختن به ماهیت عقل و چیستی آن از منظر دو محدث صاحب نام قرن یازدهم که رویکردشان در مباحث معرفت دینی با رویکرد متکلمان متفاوت است، از اهمیت این پژوهش حکایت دارد. با وجود آنکه هم فیض کاشانی و هم علامه مجلسی محدثاند با این حال ضمن برخورداری از نظرگاه مشترک هرکدام، در مواجهه با عقل، تفاوت دیدگاههایی هم دارند. فی...
از نظر ملاصدرا حرکت جوهری نفس انسان با حدوث جسمانی در بدن، آغاز میشود و قوایش در این حرکت به فعلیت میرسد. ازجمله این قوا، قوه عقل است که ذومراتب است. حرکت نفس از مرحله عقل هیولانی آغاز و تا مرحله عقل فعال ادامه مییابد. در طی این مراحل دارای انواع ادراکات است. ازجمله این ادراکات، میتوان ادراکات حسی، خیالی و عقلانی را نام برد. در عقل هیولانی تا عقل بالملکه دارای ادراکات حسی و خیالی است و در ...
این مقاله با تبیین هویت مفهومی عقل و تمایز آن از معنای علم، به مسئلۀ کمال اخلاقی بهعنوان هدف اصلی در سیر تکاملی انسان میپردازد. هدف آن، تبیین ارتباط تکاملی عقل و اخلاق نسبت به یکدیگر و برایند تأثیرات این دو بر تکامل انسان از منظر دین، با تأکید بر روایات کتاب غررالحکم است. در این پژوهش بنا بر گفتههای امام علی (ع) به این رهیافت مهم خواهیم رسید که بین عقل و اخلاق تلازم وجود دارد و اخلاق منهای ع...
با توجه به اهمیت دلیل عقل در استنباط احکام شرعی به ویژه در مسائل نو، بررسی آثار فقها در استفاده از دلیل عقل به استفاده بهتر از دلیل عقل کمک میکند. بررسی سیره فقهی محقق حلی به عنوان فقیهی مؤثر در تکامل فقه در اثبات این مسأله شایسته است. بدین منظور بررسی متون فقهی استدلالی و اصولی وی مورد بررسی قرار گرفتهاست. نتیجه تحقیق نشان میدهد وی در استفاده از دلیل عقل نخست بر لزوم اتباع از کتاب و سنت پرد...
ماهیت عقل در آثار ارسطو با ابهام مواجه است، و فلاسفه مشائی و بویژه ابنرشد برای رفع آن تلاشها نمودهاند. ابنرشد در فلسفه خود عقل هیولانی را زیربنای تحلیل ماهیت عقل نزد ارسطو قرار میدهد، و آن را در کتاب تفسیر کبیر بر رساله نفس ارسطو، و با توجه به نظرات مفسران پیشین مطرح میکند. او در این تفسیر به دنبال ارائه شرحی منسجم درباره کیفیت شناخت و تعیین ماهیت قوهعقلانی انسان است و عقل هیولانی را قوه...
مقالة حاضر با هدف بازکاویِ اعتبار و کاربرد عقل در حوزة فهم قرآن، از روایات معصومانعلیهمالسلام که وارثان و عالمان قرآن هستند، مدد میگیرد. این پژوهش، ابتدا گامی بهسوی شناخت عقل برداشته، و از ماهیت عقل، و نیز ارزش آن در کلام اهل بیتعلیهمالسلام سخن گفته است. آن هنگام، روایات معصومانعلیهمالسلام را در حیطة ارتباط عقل و فهم قرآن مطرح نموده، و ثابت میکند که ایشان نه تنها مخالف ورود عقل به حوزة قرآ...
نمودار تعداد نتایج جستجو در هر سال
با کلیک روی نمودار نتایج را به سال انتشار فیلتر کنید