خوانش و فهم کالبد خانه در معماری بومی خراسان (نمونه موردی: شهر بُشرویه دوره ما قبل پهلوی)

Authors

  • بمانی نائینی, مونا دانشجوی کارشناسی ارشد معماری دانشگاه آزاد اسلامی واحد نیشابور
  • خدادادی فخرآبادی, طلیعه دانشجوی کارشناسی ارشد طراحی شهری دانشگاه بین المللی امام رضا(ع) مشهد
  • مداحی, سیدمهدی استادیار دانشکده معماری و شهرسازی موسسه آموزش عالی خاوران مشهد
  • معماریان, غلامحسین استاد دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه علم و صنعت ایران
Abstract:

بسیاری از نظریه‌پردازان حوزه معماری و فرهنگ بر این باورند که کالبد خانه در هر منطقه با شیوه زندگی ساکنان بومی آن ارتباط مستقیمی داشته، به‌همین علت گویای نحوه‌ سکونت آنان و متأثر از فرهنگ و شرایط محیطی بوم می‌باشد. درون خانه است که اولین تجارب و خاطرات انسان بوجود می‌آید و خانه نقش مهمی در جهان‌بینی او دارد. شناخت عوامل شکل‌دهنده و تأثیرگذار بر فرم و سازمان فضایی خانه بومی می‌تواند در کیفیت بخشی به زندگی در مسکن امروز نقش بسزایی داشته باشد. امروزه عدم توجه به شیوه زندگی و از دست دادن جذابیت ها باعث از بین رفتن الگوهای بومی در طراحی خانه‌ها شده است‌ که این مقوله در بروز بحران هویت و کیفیت مسکن ‌‌مؤثر بوده است. لذا در این پژوهش به بررسی عناصر شکل‌دهنده و دلایل وجودی آن‌ها در خانه‌های بومی بُشرویه پرداخته می‌شود. بُشرویه شهری در استان خراسان جنوبی است که در حال حاضر حدود 70 خانه تاریخی در این منطقه باقی مانده است‌ و از این حیث سالم‌ترین بافت تاریخی در آن استان می‌باشد. هدف پژوهش حاضر شناخت ویژگی‌ها و گونه‌های فضایی و چگونگی شکل‌گیری خانه‌های این منطقه می‌باشد‌ تا علاوه بر شناخت این الگوها ‌‌برخی از ویژگی‌های این عناصر و دلایل وجودی آن‌ها ارائه وتحلیل گردد. روش انجام تحقیق در این پژوهش ترکیبی بوده (توصیفی- تفسیری- تاریخی) و جمع‌آوری داده ها با حضور در منطقه و برداشت نمونه های باقی‌مانده از دوره‌های مورد اشاره و تهیه پرسشنامه و مصاحبه با ساکنان بافت صورت پذیرفته است. نتایج حاصل از این پژوهش نشان می‌دهد چگونه عوامل فرهنگی و محیطی مهمترین تأثیر را در شکل‌گیری فرم و سازمان فضایی خانه‌های بومی داشته است و ادامه این پژوهش می‌تواند زمینه را برای طراحی مسکن امروز، ‌متناسب با نیازهای جدید بر‌اساس ارزش‌های فرهنگی و الگوهای محیطی منطقه آماده نماید.  

Download for Free

Sign up for free to access the full text

Already have an account?login

similar resources

تاثیر نوگرایی سبک زندگی در معماری خانه های دوره پهلوی اول، شهر همدان

سبک زندگی که خود اصطلاحی است که در بطن خود مولفه های اجتماعی فرهنگی و اقتصادی، را می پروراند، تاثیر عمیقی در الگوهای رفتاری وگرایشهای ذهنی افراد جامعه دارد. یکی از مصادیق و جلوه های تجلی سبک زندگی، کیفیت مکان گزینی و فضای سکونت بوده که به تبع آن معماری خانه را تحت تاثیر قرار داده است. هدف از تدوین این پژوهش میزان اثربخشی نوگرایی درسبک زندگی مردم شهرهمدان دردوره پهلوی اول و میزان اثر بخشی آن را ...

full text

تأثیر آموزه‌های اسلامی بر کالبد معماری خانه‌های ایرانی نمونه موردی: خانه سنتی در اقلیم گرم و خشک ایران

         این پژوهش بر آن است که نقش آموزه­های اسلامی را در چگونگی شکل­گیری محیط مسکونی مورد تحلیل و بررسی قرار دهد. در میان فضاهای مختلف معماری، ابنیه مسکونی از مهمترین فضاهایی هستند که بخش غالب عمر انسان­ها در آنها سپری می­شود و لذا در این پژوهش سعی شده است تا براساس آموزه­های اسلامی نتایجی کاربردی برای طراحی این فضاها استنتاج شود. توجه به اصول معماری خانه در آموزه­های اسلامی و بررسی میزان تحق...

full text

بررسی تزیینات وابسته به معماری خانه و حسینیه آراسته در بیرجند (دوره قاجاریه و پهلوی اول)

در هنر معماری دوره قاجاریه، گچ بری و در هنر معماری دوره پهلوی اول (9921-0231 ش.)، آجرکاری شاخص و حائز اهمیت است. خانه آراسته از بناهای دوره قاجاریه واقع در شهرستان بیرجند است که به دلیل نقوش متنوع و نمادین گچ بری، قابل تحلیل و بررسی است. مهم ترین تزیینات این بنا نقوش گیاهی با انواع گل و برگ های نخلی و اسلیمی و قاب اسلیمی، نقش خورشید، پیکار شیر و اژدها، قطاربندی گچی، فرم طاق نماها و سر ستون ها ا...

full text

بررسی تزیینات وابسته به معماری خانه و حسینیه آراسته در بیرجند (دوره قاجاریه و پهلوی اول)

در هنر معماری دوره قاجاریه، گچ بری و در هنر معماری دوره پهلوی اول (9921-0231 ش.)، آجرکاری شاخص و حائز اهمیت است. خانه آراسته از بناهای دوره قاجاریه واقع در شهرستان بیرجند است که به دلیل نقوش متنوع و نمادین گچ بری، قابل تحلیل و بررسی است. مهم ترین تزیینات این بنا نقوش گیاهی با انواع گل و برگ های نخلی و اسلیمی و قاب اسلیمی، نقش خورشید، پیکار شیر و اژدها، قطاربندی گچی، فرم طاق نماها و سر ستون ها ا...

full text

بررسی رابطه کالبد و فضا در معماری دوره قاجاریه مطالعه موردی : خانه های کاشان

زمانی که سخن از معماری به میان می آید، این پرسش مطرح می گردد که معماری چیست؟ ساده ترین جواب این است که معماری حاصل فرم دادن به مصالح و شکل گیری کالبد و ایجاد فضاست. اما این کالبد و فضا، که محورهای اصلی تشکیل دهنده معماری هستند، چگونه و بر اساس چه روابط اصولی با هم عجین می شوند و معماری را حاصل می نمایند؟ ارتقای کیفی معماری هدفی غایی است که رسیدن به آن از راه شناخت بهتر محورهای اصلی تشکیل دهنده ...

روش شناخت چنددانشی معماری خانه های تاریخی ایران نمونه موردی بررسی 87 خانه تاریخی در شش شهر کشور

در این مقاله به چگونگی «روش شناخت معماری» بر اساس تجربه نویسندگان مقاله در بررسی رویکردهای مختلف به شناخت معماری ایران و مطالعه 87 خانه تاریخی (پیش از 1300 هـ.ش) در 6 شهر مختلف‌الاقلیم کشور یعنی رشت، کرمان، کاشان، بوشهر، همدان و شیراز پرداخته می‌شود. در این مقاله نشان داده می‌شود که روش ‌شناخت علاوه بر گرد‌آوردی داده‌ها، شناسایی و انتخاب دانش‌هایی است که پژوهشگر را در گزینش داده‌ها و پردازش آنه...

full text

My Resources

Save resource for easier access later

Save to my library Already added to my library

{@ msg_add @}


Journal title

volume 36  issue 159

pages  63- 78

publication date 2017-12

By following a journal you will be notified via email when a new issue of this journal is published.

Keywords

No Keywords

Hosted on Doprax cloud platform doprax.com

copyright © 2015-2023